تفاوت های میان برق گیر و صاعقه گیر

برق گیر نوعی وسیله حفاظتی است، که برای محدود کردن ولتاژ تجهیزات با دور زدن یا تخلیه جریان برق استفاده می شود. این وسیله حفاظتی به جلوگیری از ادامه ی جریان برق (صاعقه) کمک می کند، آنها را به زمین هدایت می کند وقادر است این فرایند را تکرار نماید.

برق گیرها صاعقه را متوقف یا جذب نمی کنند، صاعقه را منحرف و ولتاژ را محدود می کنند. به این ترتیب، از تجهیزات الکتریکی محافظت می کند. برق گیرها انواع مختلفی از کاربردها، از محافظت از خانه گرفته تا پست های برق دارند.

به طور کلی، آنها در داخل ترانسفورماتورهای پد مونتد (قابلیت نصب در تابلو برق) ، روی کلید های قطع جریان برق داخل منازل، در پست های برق و پول مونتد (قابلیت نصب روی تیر برق)، نصب می شوند. استاندارد های این برق گیر ها شامل استاندارد 4-60099 IEC  و استاندارد IEEE C62.11 می باشد.
خط اصلی برق شامل چندین نوسان ولتاژ است، و صاعقه یکی از آنهاست. صاعقه یک حادثه غیر قابل پیش بینی و اتفاقی است. آمارها نشان می دهد که در هر ثانیه، حدود 100 صاعقه به سطح زمین بر خورد می کند.

انواع دیگر نوسانات ولتاژ شامل اضافه ولتاژ لحظه ای و سوئیچینگ های نوسان است.اضافه ولتاژ لحظه  ای از خطا های زمین یک فاز منفرد ناشی می شود. در هنگامی که ولتاژ تمایل دارد در فاز های بدون خطا افزایش یابد و تا زمانی که پاک شود، بماند. سوئیچینگ های نوسان، اضافه ولتاژ هایی هستند که با تغییر شرایط عملیاتی نوسان ولتاژ اصلی تولید می شوند. سوئیچینگ های نوسان، انرژی محبوس شده آن است.

نوسانات ولتاژ به روش های مختلف به دلیل صاعقه ایجاد می شود. مداری که با کمک یک وسیله خاص، از صاعقه محافظت می شود صاعقه گیر نامیده می شود.

ولتاژ های صاعقه، ولتاژهایی هستند که با قابلیت انتقال بالا، جریان های ناشی از صاعقه، جرقه، قوس های الکتریکی ایزوله و غیره می باشند. این دستگاه ها با منحرف کردن نوسانات ولتاژ بالا به زمین ( به طور مستقیم ) از تجهیزات برقی حفاظت می کنند.

علاوه بر این، این تجهیزات از طریق سیستم ارتینگ یا با استفاده از کابل زمین در برابر برخورد مستقیم صاعقه محافظت می شوند. این دستگاه‌ها بر روی دکل های انتقال، تیر های برق و ساختمان‌ها نصب می‌شوند تا مسیری مطمئن برای جریان تخلیه فراهم کنند.

اصل کار صاعقه گیر بسیار آسان است. بعد از اینکه نوسان ولتاژ از طریق هادی حرکت می کند، به صاعقه گیر نصب شده می رسد، در نتیجه عایق صاعقه گیر را برای لحظه ای قطع می کند تا نوسان ولتاژ بتواند به زمین منتقل شود.
پس ازکاهش ولتاژ تا مقدار ثابت، عایق ما بین هادی و زمین بازیابی می شود. علاوه بر این، جریان برق به سمت زمین نیز فورا متوقف می شود.

این نوع از صاعقه گیر معمولا نزدیک دستگاهی که نیاز به محافظت دارد، قرار می گیرد. و آنها ما بین فاز و زمین در یک تجهیز جریان متناوب، و ما بین زمین و قطب در یک سیستم جریان مستقیم نصب می شوند.

تفاوت های برق گیر و صاعقه گیر به شرح زیر است.

برق گیر ها
•    وظیفه اصلی این برق گیرها محافظت از چندین نوع لوازم الکتریکی خانگی است.
•    برق گیرها باید در تابلو برق اصلی نصب شوند.
•    برق گیرها از کل سیستم در برابر نوسانات، صاعقه های متعدد، خطاهای الکتریکی و ولتاژ قابل انتقال محافظت می کنند.
•    این نوع برق گیرها نوسانات برق را قطع می کنند و انرژی اضافی را از طریق کابل زمین به زمین منتقل می کنند.
•    انواع مختلف برق گیرها عبارتند از: ولتاژ پایین(low-voltage)، توزیع(distribution)، حفاظت خنثی(neutral protection)، لوله فیبری(fiber tube)، شبکه ای(network)، سیگنالی(signal)، جریان مستقیم(direct current)، ایستگاه ها(stations) و غیره.
•    این دستگاه ها فقط به عنوان برق گیر قابل استفاده است.
صاعقه گیر ها
•    وظیفه اصلی این دستگاه ها  محافظت از وسایل برقی از فضای خارج از ساختمان و به همین دلیل در خارج از خانه یا محل کار نصب می شوند.
•    نصب صاعقه گیر فقط در فضای بیرونی قابل انجام است.
•    صاعقه گیرها جریان برق ناشی از صاعقه را مستقیماً از طریق دستگاه به زمین منتقل می کنند.
•    از صاعقه گیرها برای برخورد صاعقه استفاده می شود. علاوه بر این، آنها را می توان برای نوسانات برقی مرتبط نیز استفاده کرد.
•    انواع مختلف صاعقه گیرها عبارتند از اکسید فلزی(metal oxide)، الکترولیتی(electrolyte)، چند شکافی(multi gap)، شاخکی(horn)، کروی(sphere) و میله ای(rod).
•    از آنها می توان به عنوان برق گیر نیز استفاده کرد.

اینکه آیا باید از برق گیر یا صاعقه گیراستفاده کنید، یک سوال میلیون دلاری است. برای شروع، هر یک از این ابزارها می توانند از خانه شما محافظت می کند. با این حال، این موضوع بستگی به این دارد که برای چه تجهیزاتی به محافظت نیاز دارید.
به طور خلاصه، تصمیم برای انتخاب یکی از آنها بسته به نوع محافظتی که نیاز دارید متفاوت است. هدف هر دوی آنها محافظت از خانه شما است. از آنجایی که هر دوی این ابزارها از خانه شما محافظت می کنند، هر یک از آنها باید به طور موثر عمل کنند.
در بیشتر مواقع، صاحبان خانه ممکن است یکی از آنها را به عنوان محافظ انتخاب کنند. با این حال، باید جنبه خاصی از آنچه آنها محافظت می کنند را در نظر گرفت. مطمئن باشید، هر یک از ابزارها می توانند نوع حفاظت مناسبی را که برای وسایل برقی خانه مورد نیاز است، فراهم کنند.
در صورت وجود شک و تردید، صاحبان خانه می توانند با یک تکنسین خبره و با تجربه تماس بگیرند که بتواند راه حل مناسب را به آنها ارائه دهد. از آنجا که شرایط و نیاز های هر خانه با خانه ی دیگر متفاوت است. کارشناسان پیشنهادات خاصی متناسب با نیازهای هر مورد دارند.
علاوه بر این، دستگاه‌های زیادی وجود دارد که ممکن است یک فرد در مورد آنها بداند و به همان اندازه مهم است که از توصیه‌های دیگران پیروی نکنید. فقط یک متخصص در صنعت برق دانش مناسب مورد نیاز را دارد.

به طور خلاصه، صاعقه گیر و برق گیر هر دو نقش مهمی در حفاظت از دستگاه های الکتریکی شما دارند. آنها دستگاه های شما را از صدمات محفوظ نگه می دارند. با این حال، تفاوت اصلی در نحوه عملکرد آنها نهفته است.
علاوه بر این، هر کسی باید آنها را در خانه یا محل کار خود داشته باشد. بنابراین، با یک متخصص صحبت کنید و دریابید که کدام گزینه دستگاه های الکتریکی شما را ایمن نگه می دارد.