راکتور خط چیست

تعداد بازدید: 711

راکتور خط چیست

یک راکتور خط که به عنوان "چوک" نیز شناخته می شود یکی از ملزومات جانبی راه انداز فرکانس متغیر (Variable Frequency Drive) است که از یک بوبین سیم پیچی تشکیل شده است . راکتور در هنگام عبور جریان از آن ، تشکیل یک میدان مغناطیسی می دهد . این میدان مغناطیسی نرخ افزایش جریان را محدود کرده و از این رو هارمونیک ها را کاهش می دهد و راه انداز را از ضربه های ناگهانی و نوسانات گذرای سامانه ی قدرت محافظت می کند . راکتورهای مورد استفاده در راه اندازهای فرکانس متغیر در دو نوع اصلی AC و DC هستند . هنگامی که یک راکتور میان راه انداز و سامانه ی قدرت قرار داده می شود ، به عنوان راکتور خط AC به کار رفته است و هنگامی که یک راکتور در مسیر اتصال DC راه انداز فرکانس متغیر قرار گیرد به عنوان راکتور لینک DC شناخته می شود . هر دو راکتورهای AC و DC جریان های هارمونیکی را محدود می کنند . با وجود این ، راکتورهای AC مزیت قابل توجهی برای حفاظت کل (VFD(Variable Frequency Drive از جهش ها و حالت های گذرای سامانه ی قدرت دارند . زیرا آن ها بین سامانه ی قدرت و پایانه های ورودی راه انداز قرار گرفته اند . راکتورها به دلیل جلوگیری از ایجاد اضافه ولتاژ ، از این که راه انداز از مدار خارج شود جلوگیری می کنند و قابلیت اطمینان و طول عمر VFD را افزایش می دهند ، ضریب توان کل را بهبود داده و از مدار خارج شدن های آزار دهنده را کاهش می دهند . چند نمونه از کاربردهای راکتورهای خط AC شامل موارد زیر هستند : - پمپ های نفت و گاز - آبیاری مزارع - تصفیه ی آب - HVAC - صنایع استیل - خمیر و کاغذ - ماشین کاری - اکسترودر

مشکل ایجاد شده توسط VFDها

در حالی که VFDها دارای مزیت صرفه جویی در مصرف انرژی و راندمان بالا هستند ، در سمت دیگر ، آن ها اولین عامل آلودگی سامانه ی توان الکتریکی نیز می باشند . راکتورها متداول ترین وسایل کاهش دادن این آلودگی (یا توان کثیف) هستند و به صورت گسترده ای استفاده می شوند . هر بار که ولتاژ AC به میزان بیشینه ی خود می رسد VFD ها تمایل دارند برای شارژ خازن های خود به صورت ناگهانی جریان بکشند . این پدیده باعث جهش کوتاه جریان می شود . و این شکل موج با شکل موج سینوسی عادی که استفاده کننده انتظار دارد مشاهده کند بسیار متفاوت است .این پدیده را می توان همانند عملکرد فلاش تانک توالت در هنگامی که دوش میگیریم فرض کرد .فشار آب دوش بطور ناگهانی افت می کند . این جهش های کوتاه جریان نیز به همان صورت بر روی سامانه توان الکتریکی تاثیر می گذارد که باعث افت ولتاژ در سامانه ی قدرت و اعوجاج شکل موج ولتاژ می شود . بزرگی این اعوجاج منسوب به اعوجاج هارمونیکی جریان کل (THDI) یا اعوجاج هارمونیکی ولتاژ کل (THDV) می باشد که مقدار آن هر قدر در VFD بیشتر باشد تاثیر آن بر روی سامانه ی قدرت نیز بیشتر خواهد بود . این اعوجاج را می توان به عنوان نویز در نظر گرفت که سامانه ی قدرت را آلوده خواهد کرد ، حتی می تواند در مسیر سامانه قدرت حرکت کند و بر تاسیسات و دستگاه های همسایه اثر بگذارد .

راه حل مشکل

یک راکتور خط AC می تواند در حدود 65% هارمونیک های THDI را حذف کند .اگر چه تمام عیار نیست اما بهبود قابل توجهی است . جریان های بیشینه ی زیاد ، همچنین باعث فرسوده شدن فیوز و سوختن متناوب فیوزها یا عملکرد مدارشکن ها می گردد . راکتورهای خط AC همچنین VFD را از ضربه های سامانه ی قدرت حفاظت کرده و می تواند از مدار خارج شدن های ناشی از اضافه ولتاژ را کاهش دهد . راکتورهای خط دو نوع امپدانس 3% و امپدانس 5% دارند . راکتورهای خط امپدانس 5% هارمونیک های THDI کمتری را میسر می کنند و از راکتورهای خط 3% محافظت بهتری ایجاد می کنند .

  • 1- ماهنامه ی صنعت هوشمند
  • 1- www.motordrive.ir